Markanın Devri

Marka tescil edildiği mal veya hizmetlerin tamamı için KHK md. 16/I uyarınca devredilebilir buna tam devir veya bir kısmı için devredilebilir buna da kısmi devir denilmektedir.
Tescilli bir markanın devri sırasında aynı markanın veya ayırt edilemeyecek derecede benzerinin, aynı veya halkı yanılgıya düşürebilecek derecede benzeri mallar veya hizmetler için başka marka tescillerinin bulunması halinde bu markaların da devredilmesi gerektiği KHK md. 16/V’ de düzenlenmiştir.
Markanın teminat olarak devredilmesi de mümkündür. Teminat amacı ile yapılan devir, rehinden farklıdır. Markanın teminat amacı ile devri, marka sahibi tarafından bir alacağa teminat oluşturmak üzere markanın alacağın sahibine inançlı olarak devredilmesidir. Markayı inançlı olarak devralan markanın sahibi olur.
Devrin sicile kaydından sonra, devralan Enstitü nezdinde markaya ilişkin tüm işlemleri yapabilir. Devralan benzer markaların tescili konusundaki başvurulara, buna ilişkin Enstitü kararlarına karşı itiraz edebilir, markanın yenilenmesini talep edebilir, markaya tecavüz halinde KHK’ da düzenlenen davaları açabilir. Anlaşmada, marka hakkının kullanımına ilişkin koşullar ve temin edilen alacağın ödenme veya herhangi bir  şekilde sona ermesi halinde markanın eski sahibine devri gibi hususlar düzenlenir.Temin edilen alacağın ödenmemesi halinde markanın iade yükümlülüğü ortadan kalkar.
Markanın devri KHK md. 16/III uyarınca yazılı olarak yapılır ve taraflarca imzalanır. Uygulamada devir sözleşmeleri noter huzurunda imzalanmakta noter de sözleşmenin geçerliliğini onaylamaktadır.
Yönetmelik md. 19/II (a) bendi uyarınca devir veya kısmi devrin Türk Patent Enstitüsü siciline kaydı  için;
a) Talep dilekçesi,
b) Ücretin ödendiğini gösterir belge,
c) Devre konu marka tescil numarası ile marka adının yer aldığı, kısmi
devirler için devredilen mal veya hizmetlerin belirtildiği devir sözleşmesi
ya da bu sözleşmenin veya mülkiyet değişikliğini gösteren kısmının aslına
uygunluğunun noter tarafından tasdikli örneği,
d) Talep vekil aracılığıyla yapılmışsa vekaletname veya vekilin talep sahibi kişiden önceden alıp Enstitüye vermiş olduğu vekaletnameye atfı gösteren belgelerin sunulması gerekmektedir.
Kısmi devir halinde, kısmi olarak devredilen mal ve/veya hizmetler için, kısmi devralan adına yeni bir marka dosyası oluşturularak devir kapsamı mal ve/veya hizmetleri içeren marka tescil belgesi yeni marka tescil numarası verilerek düzenlenir. Marka, yeni tescil numarası ile ilk tescil tarihi de belirtilerek sicile kaydedilir ve Gazetede yayımlanır. Yeni oluşturulan marka tescil belgesi için belge düzenleme ücreti alınır.
Ticari işletmenin bütünü ile devri halinde aksi kararlaştırılmamış ise marka devralanın malvarlığına geçer (KHK. md. 16/II). Marka; ihtira beratları, ticaret unvanı, tesisat, kiracılık hakkı gibi işletmenin devamı için tahsis olunan unsurlar arasında sayılmış ve aksine sözleşmede hüküm bulunmadıkça ticari işletmeye dâhil olduğu kabul edilmiştir (TTK md. 11/II). Yeni Türk Ticaret Kanunu m. 11/III’ de bütünlük ilkesine ilişkin düzenleme yapılmıştır. Ancak marka ait olduğu işletmeye bağlı olmaksızın ayrılık/bağımsızlık ilkesi gereği serbestçe işletmeden ayrı devir edilebilir. İşletmenin devri halinde marka devredilmiyor ise bunun açıkça sözleşmede belirtilmesi gerekmektedir. Yargıtay 11.HD marka üzerindeki haklarını saklı tutmadan bir işletmeyi aktif ve pasifleri ile devreden kişinin markasını da devretmiş sayılacağı şeklinde içtihat oluşturmuştur. Karara göre; “…davacıların marka üzerindeki hakları ayrı tutmadan hisselerini davalıya devrettikleri, devrin işletmenin aktifinin bir parçası olan marka hakkını da kapsadığı yönündedir.”
İşletmenin devri halinde markanın devredilip devredilmediği hususunda tereddüt olması durumunda markanın devredildiği kabul edilmelidir. Ticari işletme adına kayıtlı birden fazla marka var ise devir edilmesi düşünülmeyen markaların açıkça belirtilmesi gerekmektedir. Ayrıca ticari işletme devrinde markanın kısmen devri de mümkündür.
KHKY md. 19/III (b) bendi uyarınca birleşmenin Türk Patent Enstitüsü siciline kaydı ve yayımlanması için;
a) Birleşmeye konu marka tescil numarası ile marka adının yer aldığı talep
dilekçesi,
b) Birleşmenin yayımlandığı ticaret sicil gazetesi ya  da bunun noter tasdikli
örneği ve birleşen yabancı bir şirketse birleşmeyi gösterir yabancı dildeki
belgenin noter tasdikli Türkçe tercümesi,
c) Ücretin ödendiğini gösterir belge,
d) Talep vekil aracılığıyla yapılmışsa vekâletname veya vekilin talep sahibi kişiden önceden alıp Enstitüye vermiş olduğu vekaletnameye atfı gösteren belgelerin sunulması gerekmektedir.
Makale ve web sitesinin içeriğiyle ilgili her türlü soru, görüş ve yorum için;
Av. Z. Emre Kurt  [addmail]