Slogan Markaları

Markalar hakkında Kanun Hükmünde Kararname(MarKHK)’nin marka olabilecek işaretler başlığını taşıyan 5. maddesine göre; markanın bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini diğer teşebbüsün mal ve hizmetlerinden ayırt etmesi koşuluyla kişi adları dahil özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar gibi her türlü işareti içerebileceği belirtilmiştir.
Sloganlar marka olabilecek işaretler arasında açıkça zikredilmemiş olsa da birkaç sözcüğün kombinasyonundan olması itibarıyla marka olarak tescil edilebilirler. Sloganlar da aynı diğer markalar gibi jenerik, mal ve hizmeteleri tasvir edici özellikte olmamalıdırlar.
Ülkemiz uygulamasında Yargıtay’ın Become What Your Are kararıyla sloganların marka olarak tescil edilebileceği kabul edilmiştir. Yargıtay anılan kararında MarKHK m. 5/1’de markanın içereceği işaretler başlığı altında özellikle sözcükler tabirine yer vererek birden fazla sözcüğün tesciline olanak tanıdığı hususundan hareketle tescilini talep ettiği 3, 9, 14, 25 ve 35. sınıflardaki emtia açısından jenerik ve tasviri özelliği olmayan söz konusu ibarenin tescilinde herhangi bir engel olmadığına hükmetmiştir.
Uluslararası Madrit Sistemi yoluyla tescili yapılan birçok slogan markası vardır:

  • “Have it your own way”(Kendi istediğin gibi) Burger King tarafından hamburger, biftek ve balık sandiwiçleri ve ilgili ürünlerde kullanılmak üzere tescil edilmiş.
  • We’re talking serious”(Ciddi konuşuyoruz) Ford’s Food INC tarafından soslarda kullanılmak üzere tescil edilmiş,
  • “Style On Skin”(Ciltteki Sitil) Lacoste tarafından baş, ayak giysiileri ve giysilerde kullanılmak üzere tescil edilmiş,
  • “Passionate about creativity”(Yaratıcılık tutkusu) LVMH Moet Hennessy Lois Vuitton tarafından giysi ve aksesuarlar için tescil edilmiştir.

Ancak Avrupa uygulamasında Topluluk Marka ve Tasarım Ofisi(OHIM) sloganların tescilinde nispeten katı bir tutum içerisindedir.
OHIM’in emsal kararlarında aşağıdaki slogan markası başvurularını reddetmiştir:

  • “Leave on impression”(Bir etki bırak) eğlence hizmetleri için,
  • “Play for Your Country”(Ülken için oyna) golf turnuvaları
  • “Night of Champion”(Gecenin şampiyonu) eğlence hizmetleri için,
  • “Passion for wood”(Ahşap tutkusu) yapı malzemeleri için

OHIM’ın verdiği ret kararlarının temel gerekçesi bu tip ibarelerin potansiyel müşterilerce bir markadan ziyada bir reklâm mesajı şeklinde algılanacakları ve bu nedenle ayırt edicilikleri olmadığı yönündedir.
Sonuç olarak Yargıtay Become What You Are kararında marka olarak kullanılacak işaretin tescilden önce ayırt edicilik vasfını kazanıp kazanmadığı tescil açısından önemli değildir. Ayırt edicilik vasfı tescille da kazanılabileceğini belirtmiştir.

Yargıtay’ın bu görüşüne katılıyoruz. Zira piyasada kullanılan; “Ateş seni çağırıyor”(Burger King), “i’m lovin it”(McDonald’s), “Yaşam Mimarı”(Ağaoğlu İnşaat), “Ben Buna Değerim”(L’Oreal), “Önce Müzik”(Powertürk), “Teknoloji ve Kalitenin Mükemmel Uyumu”(Ford Focus) gibi birçok slogan markaları başlangıçta çok sınırlı bir ayırt ediciliğe sahip olsa da marka tescili için yetkin olan bu işaretlerin ayırt edicilikleri zamanla fevkalade artmıştır.
Web sitesi ve makaleyle ilgili her türlü soru, görüş ve yorumunuz için;
Av. Z. Emre Kurt   [addmail]