Ticaret Unvanı Tescili ve Haksız Rekabet

Ticaret unvanı bir işletmeyi diğer işletmelerden ayırmaya yarayan addır. Ticaret unvanının asli unsurunu tacirin hukuki yapısına göre farklılık gösteren çekirdek kısmı oluştururur. Ek kullanılması ise zorunlu değildir ancak bir ticaret unvanı daha önce tescil edilmişse ona ayırt edici eklerin eklenmesi zorunludur.
Ticaret şirketlerinin çekirdek kısmı Limited ve Anonim Şirketlerde şirketin türünü oluşturan kelimelerdir. Örneğin “İthalat İhracat Anonim Şirketi” “Okul Gereçleri ve Kırtasiye Ürünleri Limited Şirketi”.
Ticaret unvanının ek kısmı ise kişilerin isimleri, soy isimlerinden oluşabileceği gibi fantezi bir kelime de olabilir. Mesela “Can Okul Gereçleri ve Kırtasiye Ürünleri Ltd”deki Can ektir, aynı şekilde “Sütaşkı Süt ve Süt Ürünleri Limited Şirketi”nde Şütaşkı kelimesi ektir.
Markalardaki çekirdek unsur genelde jenerik kelimelerden oluştuğundan açılan haksız rekabet ile unvan tecavüzü davaları unvankdaki ek unsurundan kaynaklanmaktadır. Uygulamadan örnek vermek gerekirse; unvanlarında yer alan Total-Tuta, Permak-Pernaksan, Turcom-Trcom ek unsurları haksız rekabet ve unvan tecavüzü davalarına konu olmuştur.  .
Ticaret Kanunu uyarınca, her tacir unvanını işletme merkezinin bulunduğu yer siciline tescil ve ilan ettirmekle yükümlüdür. Bu zorunluluk uyarınca usulen tescil edilmiş ticaret unvanı üzerinde unvan sahibi bir tekel hakkına sahip olacaktır. Tekel hakkı gerçek kişi tacirler için tescil edilen sicil çevresinda, tüzel kişi tacirler içinse Türkiye genelinde bir tekel hakkı verecektir.
Gerçek kişi tacirin ticaret unvanının sadece sicil çevresiyle sınırlı olmak üzere korunmakla birlikte eğer gerçek kişi tacirin tanınmışlığı unvanın tescil edildiği sicil bölgesi çevresini aşmışsa bir başka kişinin unvanı kullanmasına haksız rekabet hükümleri uyarınca karşı çıkabilecektir.
Ticaret unvanının benzerinin kullanılması hali ise haksız rekabet teşkil edecektir. Bir ticaret unvanı tercih edilirken dikkat edilecek husus; unvanın daha önce tescil edilmiş unvanlarla karışıklığa karışıklığa sebep olacak nitelikte olmaması yani yeni olmasıdır.
Yenilikten anlaşılması gereken; unvanın aynı/benzer faaliyet alanında iştigal eden, müşteri çevreleri kesişen veya yakalamış olduğu tanınmışlık nedeniyle kendi sektörü haricinde de tanınan bir tacirce daha önce tescil edilmemiş olmasıdır.
Sonuç olarak, ticaret unvanları da aynı markalar gibi ayırt edici işaretlerdendir ve tacirler ticaret unvanı tercih ederken belli bir orjinallik taşımasına ve daha da önemlisi bir başkasının ticaret unvanına benzer olmamasına dikkat etmelidirler. Aksi halde ticaret unvanının yarattığı haksız rekabet ve iltibas nedeniyle uzun, sıkıntılı ve masraflı dava süreçleri ile uğraşılmak durumunda kalınılabilir.
Web sitesi ve makaleyle  ilgili her türlü soru, görüş ve yorum için;
Av. Z. Emre Kurt   [addmail]